Radar koopt klantgegevens van 82 consumenten: wat betekent dit voor CRM en telemarketing?

Radar kocht klantgegevens van 82 consumenten. Wat betekent dit voor telemarketing, toestemming en het gebruik van gekochte leads in CRM?

Radar kocht voor zijn onderzoek naar telemarketing een lijst met klantgegevens van 82 consumenten. De gegevens werden aangeboden als leads met een dubbele opt-in: mensen zouden toestemming hebben bevestigd. De personen die Radar sprak, ontkenden echter toestemming voor marketingtelefoontjes te hebben gegeven.

Voor bedrijven die leads kopen, roept dat een praktische vraag op: mag je zo’n bestand zomaar in je CRM systeem (Customer Relationship Managament) zetten en bellen? Een aangeboden telefoonnummer is nog geen aantoonbare contactwens. Hieronder onderscheiden we Radars bevindingen, algemene regels en aanbevelingen voor je organisatie.

In het kort

• Radar kocht 82 consumentenregistraties, aangeboden als dubbele opt-in leads.
• De gesproken personen ontkenden toestemming voor marketingtelefoontjes.
• Het artikel vermeldt niet hoeveel consumenten Radar daadwerkelijk sprak.
• Een verkoopclaim over toestemming vervangt geen controleerbaar bewijs.
• Gegevens opslaan en commercieel bellen vragen afzonderlijke beoordeling.
• Laat nieuwe imports niet automatisch doorstromen naar belcampagnes.

Wat Radar precies heeft onderzocht

Voor de uitzending van 9 november 2026 kocht Radar via internet een bestand dat werd aangeboden voor de verkoop van energiecontracten, thuisbatterijen en andere duurzaamheidsproducten. Een targetlijst is hier een bestand met contactgegevens van mogelijke verkoopkandidaten.

Radar probeerde personen uit de lijst te bereiken. De gesproken consumenten ontkenden toestemming te hebben gegeven. Daarmee constateerde het programma een verschil tussen de verkoopclaim en hun verklaringen.

Uit het Radar-artikel blijkt niet hoeveel personen zijn gesproken, wat de lijst kostte of welke andere bedrijven dit specifieke bestand kochten. Ook de oorspronkelijke herkomst van iedere registratie is op basis van dit artikel niet vast te stellen. Het onderzoek bewijst evenmin dat iedere aangeboden leadlijst onrechtmatig is.

Klantgegevens kopen: wat mag wel en wat niet?

Algemene juridische context: persoonsgegevens kopen is niet automatisch verboden. Maar ontvangen, opslaan en gebruiken vallen onder de AVG: de Europese privacywetgeving voor gegevens die naar personen te herleiden zijn. Daarvoor heb je een passende grondslag nodig.

Twee relevante grondslagen zijn:

• Toestemming: iemand kiest vrijwillig, specifiek en geïnformeerd voor bepaald gebruik. Je moet die keuze kunnen aantonen.
• Gerechtvaardigd belang: je hebt een rechtmatig belang, de verwerking is noodzakelijk en je belangenafweging rechtvaardigt het gebruik. Een verkoopdoel alleen is onvoldoende.

Een grondslag voor opslag betekent bovendien niet automatisch dat je iemand mag bellen. Dat onderscheid is belangrijk bij AVG marketing.

Ook persoonsgegevens delen en klantgegevens verkopen vragen om een rechtmatige verwerking. Toestemming voor bedrijf A omvat niet vanzelf aanbiedingen van bedrijf B. De ACM benadrukt in Radar dat een bellijst of toezegging van de verkoper onvoldoende bewijs is. Laat twijfelgevallen juridisch toetsen.

Telemarketing: wat zijn de regels?

Voor telefonische verkoop aan consumenten is voorafgaande toestemming de hoofdregel. Sinds 1 juli 2026 is een bestaande klantrelatie voor gewone commerciële bedrijven op zichzelf onvoldoende. Er bestaan specifieke uitzonderingen voor bepaalde goede doelen, loterijen en uitgevers.

Een opt-in is een actieve toestemmingskeuze. Een double opt-in voegt een bevestigingsstap toe. Die kan bewijs ondersteunen, maar maakt onduidelijke toestemming niet geldig. Een bevestigde nieuwsbriefinschrijving is bijvoorbeeld geen algemene toestemming voor telemarketing.

B2B en B2C zijn niet hetzelfde, maar ook eenmanszaken en vof’s genieten bescherming. Controleer daarom welke telemarketing regels bij je doelgroep passen. ‘Zakelijk’ is geen algemene vrijstelling.

Het Bel-me-niet-register is opgeheven. Mensen kunnen toestemming intrekken en gebruikmaken van het recht van verzet. Daarnaast bestaat het recht van bezwaar tegen direct marketing. Daarna mag je de gegevens niet meer voor dat marketingdoel gebruiken. 

Waarom dit misgaat in je CRM

De volgende situatie is een fictief praktijkvoorbeeld. Een installatiebedrijf importeert een gekocht bestand. Alle contacten krijgen een beltaak en het veld ‘toestemming’ staat op ‘ja’. Niemand controleert de oorspronkelijke registratie.

Daaruit kunnen vijf CRM-risico’s ontstaan:

• Onduidelijke herkomst: medewerkers kunnen niet uitleggen waar gegevens vandaan komen.
• Ontbrekend bewijs: een vinkje vervangt de oorspronkelijke toestemmingsregistratie.
• Dubbele contacten: een import mist een eerder vastgelegde afmelding.
• Onbeperkte opslag: onbruikbare registraties blijven terugkomen.
• Verkeerde opvolging: beltaken blijven actief na bezwaar.

Dat kan privacyschending, klachten en onnodige kosten veroorzaken. Ook raakt je lead management vervuild: rapportages tellen contacten die niet beschikbaar horen te zijn voor opvolging. Maak ‘geïmporteerd’ daarom niet automatisch hetzelfde als ‘vrijgegeven’.

Zo controleer je een gekochte leadlijst vóór je hem gebruikt

1. Vraag bewijs van herkomst. Waar, wanneer en door wie zijn de gegevens verzameld?
2. Controleer de toestemmingsregistratie. Welke tekst zag de persoon, welke handeling verrichtte die en welke organisatie werd genoemd?
3. Beoordeel de bevestigingsstap. Wat bewijst de tweede bevestiging precies?
4. Controleer doel en kanaal. Past jouw aanbod bij de oorspronkelijke keuze?
5. Bepaal de bewaartermijn. Wanneer beoordeel je de gegevens opnieuw en wanneer moet je klantgegevens verwijderen?
6. Vergelijk met afmeldingen. Controleer bestaande blokkeringen voordat je taken aanmaakt.
7. Wijs een verantwoordelijke aan. Laat iemand de beoordeling vastleggen en de lijst vrijgeven.

Kan de leverancier de herkomst en rechtmatigheid voor jouw voorgenomen gebruik niet aantonen? Gebruik de lijst dan niet voor dat doel.

Toestemmingsbeheer in je CRM inrichten

Leg in CRM software afzonderlijk vast:

• Bron, leverancier en ontvangstdatum.
• Doel, kanaal en datum van toestemming.
• Wijze van aanmelding en eventuele bevestiging.
• Oorspronkelijke tekst en bewijs.
• Intrekking, bezwaar en blokkeringen.
• Herbeoordelingsdatum en verantwoordelijke medewerker.

Eén veld ‘marketing toegestaan’ verbergt belangrijke verschillen. Een contact kan nieuwsbrieven willen ontvangen en verkooptelefoontjes weigeren.

Controleer voor je CRM beveiliging wie mag importeren, exporteren en blokkeringen wijzigen. Logging maakt wijzigingen terugzoekbaar. Laat afmeldingen doorwerken naar belsoftware en voorkom dat imports ze overschrijven. Het systeem regelt naleving niet vanzelf: inrichting en controle blijven nodig.

Leadgeneratie zonder gekochte lijsten

Alternatieven voor leads kopen beginnen bij een duidelijke contactwens:

• Een websiteformulier voor een terugbelverzoek.
• Een demoaanvraag met opvolging over die aanvraag.
• Een nieuwsbriefinschrijving met afzonderlijke toestemming.
• Een webinar waarbij commerciële opvolging apart wordt aangeboden.
• Een introductie waarbij de geïnteresseerde zelf contact opneemt.

Ook bij deze vormen van leadgeneratie moet het doel duidelijk zijn. Een download is geen algemene toestemming om te bellen. Leg het verzoek vast, zodat sales weet welke opvolging iemand verwacht.

Wat dit betekent voor klantvertrouwen

Klantvertrouwen vraagt om een duidelijk antwoord op: ‘Hoe komen jullie aan mijn gegevens?’ Pak daarom één recent geïmporteerde lead en controleer herkomst, toegestaan gebruik en bezwaren. Ontbreekt bewijs, pauzeer de opvolging totdat de registratie is beoordeeld. Dit artikel is geen juridisch advies.

Wil je toestemming, herkomst en bezwaar goed vastleggen? Vergelijk CRM-software op toestemmingsbeheer, importcontrole, logging en beveiliging. Laat demonstreren wat er gebeurt als een afgemeld contact opnieuw wordt geïmporteerd.

Bron

AVROTROS Radar - Radar koopt verboden targetlijst: wie verkoopt jouw gegevens aan agressieve callcenters? (9 november 2026)